Rüya çeşitleri nelerdir? Kökenlerine ve amaçlarına göre rüyalar

BİLGE TABİRCİ / ANKARA, TÜRKİYE 

Rüyalar üzerine yapılan modern laboratuvar araştırmaları ve neo-spiritüalist görüşler, rüyaların tesadüfi görsellerden ibaret olmadığını, aksine belirli amaçlara ve kökenlere hizmet ettiğini gösteriyor. Uzmanlar rüyaları; zihni dengeleyen alelade rüyalardan, geleceği bildiren "haberci rüyalara" kadar geniş bir yelpazede sınıflandırıyor.

Psikolojik ve maddi kökenli rüyalar günlük yaşamın yansıması olarak görülürken; bilgilendirici ve uyarıcı rüyalar bireyin hem zihinsel hem de fiziksel sağlığı üzerinde tedavi edici etkiler yaratabiliyor.

Zihinsel denge ve öğrenme süreci

Dengeleyici rüyalar, ruh halimizi stabilize etmeyi amaçlar. Arizona Üniversitesi'nden Dr. Perlis, REM uykusu sırasında görülen rüyaların tedavi edici bir niteliği olduğunu savunurken; Nobel ödüllü Francis Crick, rüyaların beyindeki gereksiz ve zararlı bağlantıların yok edilmesini sağlayan bir "ters-öğrenme" mekanizması olduğunu iddia ediyor. Öte yandan, Dr. Greenberg ve Dr. Pearlman gibi psikiyatristler, rüya sırasında gün içinde kaydedilen bilgilerin işlendiğini ve mevcut sinaptik bağlantıların güçlendiğini belirtiyor.

Yaratıcılık ve gelecekten haber veren kehanet rüyaları

Sanat eserlerinin veya icatların doğmasına zemin hazırlayan "yaratıcı rüyalar", genellikle ilham verici birer kaynak olarak tanımlanır. Buna karşılık "kehanet rüyaları", geleceğe ilişkin sembolik bilgiler içerir. Jung’a göre psişik enerjinin rol oynadığı bu rüyalar, çoğu zaman olay gerçekleştikten sonra anlam kazanır. Dr. David Ryback tarafından yapılan araştırmalarda, üniversite öğrencilerinin %8,8’inin rüyalarının gerçekleştiği saptanmıştır. Bu tür rüyalara Kur’ân’da geçen Hz. Yusuf’un ve Firavun’un rüyaları tarihsel örnekler olarak gösterilmektedir.

Lüsid rüya: Bilinçli rüya görme deneyimi

Bilimsel olarak gerçekliği kanıtlanmış olan "lüsid rüya", kişinin rüya gördüğünün farkında olduğu ve bazen rüya içeriğini iradi olarak yönetebildiği rüyalardır. Uzmanlar, lüsid rüyanın kendiliğinden meydana gelebildiği gibi, özel eğitimlerle de öğrenilebileceğini belirtiyor. Bu deneyim, rüya gören tarafından tamamen gerçek olarak algılanmakta ve zihinsel aktivitenin en yüksek olduğu evrelerden biri olarak kabul edilmektedir.

Kökenlerine göre rüyaların sınıflandırılması

Aristo’dan günümüze rüyalar, kökenleri bakımından da farklı kategorilere ayrılmıştır. Araştırmacılar rüyaları; bilinçaltından kaynaklanan "psikofizyolojik", fiziksel çevreden veya kimyasallardan etkilenen "fizikokimyasal" ve paranormal yeteneklerin kullanımıyla ilgili "psişik kaynaklı" rüyalar olmak üzere üç ana başlık altında incelemektedir.

www.bilgetabirci.com